نظرتان در مورد طراحی این سایت چیست؟

نتایج

Loading ... Loading ...

انتشار در۵ بهمن ۱۳۹۵ ساعت ۲:۵۷ ق.ظ سرویس:شهر و شهروند, مطلب شما 5 دیدگاه 334 بازدید

حادثه «پلاسکو» زنگ هشداری تلخ با صدایی بلند

حادثه پلاسکو زنگ هشداری تلخ با صدایی بلند

Ebadatkarمحمد عبادت کار*: پاساژ معروف پلاسکو در ۱۷ طبقه با زیربنایی حدود ۲۹ هزار متر مربع اولین ساختمان مرتفع و مدرن تهران، ایران و خاورمیانه با ارتفاع ۴۲ متر بود هرچند که رکورد مرتفع بودن آن بیشتر از سه سال دوام نداشت و ساختمان بورس فعلی با ارتفاع ۶۸ متر گوی سبقت را از آن ربود اما نوع کاربری، بهره­ برداری و خدمات عمومی که داشت تا اواخر از مشهوریت و رونق آن کاسته نشد. این بنا دارای سازه فلزی و مقاوم که نمای بیرونی نیز با کلاف­کشی و شبکه فولادی عملا به نحوی در خدمت استواری بنا و با بهترین کیفیت مصالح (در زمان ساخت) احداث شده بود، اما چرا مجموعه ۵۹۰ واحدی تجاری با این تفاسیر بدلیل آتش سوزی یکباره شانه از زیر بار مسئولیت خالی، تاب و تحمل از کف داده و با کمری شکسته سر تعظیم فرود آورد؟! می توان این موضوع از زوایای مختلف بررسی و مورد مطالعه قرار داد.

۱)بعد فنی و مقاومت سازه­ای

مجتمع پلاسکو در سال ۱۳۳۸ با استانداردها و آیین­نامه­های موجود روز طراحی، در سال ۱۳۳۹ شروع به ساخت و در سال ۱۳۴۱ به عنوان پاساژ تجاری مورد بهره­ برداری و خدمات­ دهی قرار می گیرد، بدلیل تغییر در مالکیت و عدم آگاهی از نوع محاسبات سازه­ای و همچنین نوع بارگذاری اولیه، تغییرات اساسی در بهره­برداری واحدها ایجاد شده که عملا مغایر شرایط اولیه بوده است. در محاسبات سازه ­ای سربازه زنده به عنوان تجاری بارگذاری شده که عملا حدود ۱۰ طبقۀ بالایی از مجتمع به عنوان انبار با سرباره­ای حدود ۱.۵ برابر تجاری مورد بهره ­برداری قرار می­ گرفتند، این اتفاق موجب خستگی مفرط در سازه و ضعف مقاومت در توان بلند مدت بنا بوجود آورده بود. با بررسی و دقت در فیلم­هایی که از زمان تخریب ساختمان گرفته شده بودند همگی مبین به زوال و شانه خالی کردن المان­های عمودی (ستون ها) یکی پس از دیگری بدلیل بار زیاد و خستگی آنها از طبقات بالاتر به پایین بودند.

۲)بعد شهری و بهره­ برداری غیر مرتبط

در ده سال گذشته بدلیل کاهش درآمدهای عمومی در شهرداری­­ ها مخصوصا از موضوع ساخت و ساز و پروانه ساختمانی و همچنین رکود اقتصادی در صنایع بزرگ که موجب تعدیل نیروی کار در شرکتها و کارخانه­­ ها، در نهایت بیکاری عده زیادی از شهروندان شده است، اغلب به صنایع کوچک و مشاغل خانگی روی آورده، این افراد بدلیل وثق مالی کم بمنظور کاهش هزینه­­­ های، جاری در ساختمان­های قدیمی که اجاره بها و قیمت کمتری دارند شروع به کسب و کار نموده­ اند، اکثر این بناها علاوه بر اینکه در محدوده­های بافت فرسوده که با مشکلات ترافیکی مواجه می­ باشند، دارای مقاومت و ایمنی کم در برابر تمامی اتفاقات و استرس ها پیش رو هستند.

از آن طرف در شهرداری ها نیز بمنظور درآمدزایی بیشتر و همچنین پاسخ­گویی به مراجعه کنندگان بدون در نظر گرفتن اصول فنی، مهندسی در ساختمان­ های قدیمی و حتی معضلات اجتماعی و ترافیکی اقدام به اخذ عوارض غیر مرتبط با کاربری اولیه ملک و صدور مجوز بهره ­برداری غیرمرتبط با تمهیدات اولیه ساختمان می­ نمایند که در برخی موارد تغییرات اساسی در ساختمان (مانند حذف مهاربند جانبی، حذف دیوار باربر، افزایش سرباره زنده و…) و در نهایت کاهش مقاومت و تغییر در رفتار سازه شده و نهایتا صدمه به سازه ساختمان می­ گردد.

۳)عدم تمکین به اخطارها و کم توجهی به قانون

مطابق بند ۱۴ ماده ۵۵ قانون اتخاذ تدابیر موثر و اقدام لازم برای حفظ شهر از خطر، حریق، همچنین رفع خطر از بناها، دیوارهای شکسته، خطرناک واقع در معابر عمومی، کوچه­ ها، اماکن عمومی، دالان­های عمومی و خصوصی، پر کردن، پوشاندن چاه­ها، چاله­ های واقع در معابر، جلوگیری از گذاشتن هر نوع اشیاء در بالکن­ها، ایوان­های مشرف و مجاور به معابر عمومی که افتادن آنها موجب خطر برای عابرین است، جلوگیری از سقوط ناودان­ها و دودکش­های ساختمان که باعث زحمت و خسارات ساکنین شهرها باشد.

تبصره: در کلیه موارد مربوط به رفع خطر از بنا­ها و غیره و رفع مزاحمت­های مندرج در ماده فوق شهرداری پس از کسب نظر مامور فنی خود به مالکین یا صاحبان اماکن یا صاحبان ادوات منصوب ابلاغ مهلت­ دار مناسبی صادر می نماید و اگر دستور شهرداری در مهلت معین به موقع اجرا گذاشته نشود شهرداری راسا با مراقبت مامورین خود اقدام به رفع خطر یا مزاحمت خواهد نمود رفع خطر نموده و نهایتا هزینه مصروف را به اضافه پانزده درصد خسارت طبق مقررات آیین ­نامه اجرایی وصول عوارض از مالک دریافت نماید.

مقررات فوق شامل کلیه اماکن عمومی مانند سینماها، گرمابه­ ها مهمانخانه­ ها، دکاکین، قهوه خانه­ ها، کافه، رستوران­ها ،پاساژها و امثال آن که محل رفت و آمد و مراجعه عمومی است نیز میباشد.

در حادثه پاساژ پلاسکو، طبق بند فوق علاوه بر اینکه مالک به اخطار شهرداری کم توجهی نموده و مقصر می­باشد، شهرداری نیز به قانون مذکور بطور کامل عمل ننموده و با توجه به لزوم رفع خطر از مراکز عمومی وظیفه خود را بصورت صحیح انجام ننموده است.

۴)بعد ایمنی ساختمان      

اگر به وظایف «اداره استاندارد» که کنترل کیفیت تاسیسات و وسایل عمومی است بمنظور جلوگیری از بروز حوادث و خطرات احتمالی و یا «سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی» دقت نماییم علاوه بر آتش نشانی به خدمات ایمنی نیز اشاره شده است. مطمئنا وظایف بخش خدمات ایمنی کم اهمیت­تر از آتش نشانی نیست، بخش آتش­نشانی؛ نجات جان و مال شهروندان از خطر پس از وقوع حادثه به عهده دارد و در بخش خدمات ایمنی؛ تمهیدات ایمنی و استاندارد سازی بمنظور پیشگیری از واقعه خواهد بود، هرچند که در ایران همواره این بخش دچار چالش و اصطکاک می­ باشد اما لازمست کارشناسان با رعایت استانداردهای لازم، طبق اصول صحیح و دور از روابط و اغماض اقدام نمایند.

ساختمان­ها، ماشین­ آلات، تجهیزات شهری، صنعتی و لوازم مورد استفاده دارای عمر مفید می­ باشند که لازمست پس از این دوره و حتی در محدوده اواخر عمر مفیدشان به ارزیابی، بررسی کیفیت و استاندارد سازی موضوع پرداخت تا به ارتقاء سطح کیفیت بهره­ وری کمک و از بروز هرگونه حوادث جلوگیری نمود.

۵)بیمه و تعهد جبران خسارت     

بمنظور کاهش هزینه و جلب مشتری اغلب نمایندگی­ های بیمه­ ای راهنمایی کافی و مناسب به مراجعه کنندگان خود نمی کنند، با دست پایین گرفتن کل سرمایه، کاهش آیتم­های و تضمین تعهد کمتر از حد نیاز، موارد را بیمه می­ نمایند اما در زمان وقع حادثه و نیاز به جبران، علاوه بر عدم انجام تعهدات لازم، کل خسارت را پوشش نداده و موجب نارضایتی و ضرر و زیان مضاعف به شهروند می گردند. شرکت­های بیمه ­ای بجای برنامه­ ریزی و انجام هزینه­ های جبران خسارت بیمه شده به بنگاه های اقتصادی، درآمدزا و افزایش تعداد نمایندگی­ ها متمرکز شده­ اند. لذا سازمان بیمه مرکزی با نظارت مستمر بر عملکرد شرکت­های بیمه­ ای، برنحوه تعهدات در زمان انعقاد قرارداد و چگونگی بر کمیت و کیفیت تعهدات در زمان حادثه و جبران خسارت، نقش بسزایی خواهد داشت.

*کارشناس ارشد عمران

از این نویسنده بخوانید:

وظیفه کارکنان دولت در ادای سوگند و امضای منشور اخلاقی و اداری


5 نظر

  1. ناشناس گفت:

    Thumb up 0 Thumb down 0

    رقابت مهندسین برای تصاحب کرسی شورای شهر به بهانه های مختلف

    • ناشناس گفت:

      Thumb up 0 Thumb down 0

      و البته ح س آد ت خیلیا به بهانه های مختلف اگر به جای ایشون یک مهندس غیر بومی و غیر همشهری خودتون بود ازش خیلی هم استقبال می کردید

    • محمد عبادت کار گفت:

      Thumb up 0 Thumb down 0

      سلام
      ممنون از احساس مسئولیت، پیگیری امور و تذکر توسط شما.به استحضار میرسانم که بنده اعتقاد دارم بهترین و مفیدترین بازه زمانی برای کارکردن در شورای اسلامی شهر فقط یک دوره است و نباید دوره های دیگر شرکت نمود، چون اول اینکه شخص تمام تلاشهای خود را در یک دوره انجام میدهد و برای دوران بعد پیشنهاد و توانایی مناسب و جدید نخواهد داشت و دیگر اینکه لازمست عرصه را برای افراد و افکار دیگر خالی تا همه دوستان با تخصص، توانایی و طیف فکری مختلف بتوانند در این جایگاه خدمت رسانی کنند. اگر جز این بود در انتخابات دوره چهارم که همه لطف داشتند و با توجه و تخصصم درخواست کاندیدا شدن داشتند شرکت میکردم. مطمئن باشید اگر هدف خدمت به شهر و شهرستان باشد در هرجا و موقعیت باشید امکان کار کردن وجود دارد.

  2. محمد عبادت کار گفت:

    Thumb up 0 Thumb down 0

    پیشاپیش ایام شکوهمند پیروزی انقلاب اسلامی و دهه مبارک فجر را تبریک میگویم .تشکر میکنم از همه بزرگوارانی که با پیشنهادات و انتقادات خود همواره چراغ راه آینده ام بودند.خدمتگزاری حدود ۶ سال و نیم به عنوان عضو و هیات رییسه شورای اسلامی شهر لار در دوره سوم توفیف و سعادت بزرگی بود که شامل من شد و بدان افتخار میکنم. با توجه به موضوع ادامه تحصیل و انجام امورات پژوهشی، فعلا در لار نیستم و امکان حضور در دوره آینده شورای اسلامی شهر لار را نخواهم داشت ، انشاا… بتوانم در امورات دیگر خدمتگزاری مفید و لایق برای شهر و کشورم باشم. ومن ا… توفیق – محمد عبادت کار

  3. محسن نیرومند گفت:

    Thumb up 0 Thumb down 0

    با سلام
    مقاله مفیدی بود، ان شا الله که تمام موارد ایمنی قید شده در این متن در ساختمانهای شهرمان رعایت شده باشد.
    در بند ۲ این مقاله ” این افراد بدلیل وثق مالی کم بمنظور کاهش هزینه­­­ های، جاری در ساختمان­های قدیمی که اجاره بها و قیمت کمتری دارند شروع به کسب و کار نموده­ اند” بنظرم بجای واژه وثق مالی باید عبارت وسع مالی آورده میشد. تا نظر نویسنده محترم و کارشناسان سایت چه باشد.

ارسال نظر

طراحی و توسعه توسط رضوان