میزان رضایت مندی شما از عملکرد شورای چهارم شهر لار چقدر است؟

نتایج

Loading ... Loading ...

انتشار در31 اکتبر 2020 ساعت 3:50 ق.ظ سرویس:مطلب شما بدون دیدگاه 225 بازدید

نگاهی به زلزله سال ۱۲۸۹ روستای بریز

نگاهی به زلزله سال ۱۲۸۹ روستای بریز

رسول احمدلو*: زلزله به عنوان یکی از مخاطرات طبیعی از نظر جانی و مالی همواره خطری بزرگ برای جوامع بشری محسوب می‌شود. زلزله عبارت است از لرزش و تکان‌های زمین در اثر آزاد شدن انرژی انباشته شده در پوسته زمین که غالباً در امتداد گسل ایجاد می شود، آزاد شدن انرژی در عمق زمین از نقطه‌ای به نام کانون زمین لرزه آغاز شده و به صورت امواج در همه جهت ها منتشر و باعث لرزش سطح زمین می شود.

منطقه­ لارستان در جنوب ایران یکی از مستعدترین و لرزه خیزترین نقاط زلزله خیز ایران  محسوب می شود. این منطقه در طول تاریخ همواره شاهد زمین لرزه‌های فراوانی بوده است و گسل‌های این منطقه زلزله‌های ویران گری را موجب شده­ و خسارات مالی و جانی زیادی را به بار آورده اند.

در سال­ ۱۲۸۹ شمسی زلزله شدیدی روستای بریز لارستان را لرزاند که حیات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی مردم این منطقه را تحت الشعاع قرار داد.

در این بررسی ابتدا اشاره کوتاهی به این حادثه دردناک نموده و در ادامه چندین عکس از بقایای خانه‌های ویران شده را تقدیم علاقه‌مندان تاریخ لارستان می‌نماییم.

قدیمی‌ترین منابع تاریخی برای واکاوی وجه تسمیه روستای بریز، سفرنامه‌های عصر صفویه می‌باشد. سیاحان اروپایی در سفرنامه‌های خود از این روستا با نام بهری یاد نموده‌اند. یافته‌های باستان‌شناسی گویای تمدن و پیشینه کهن این روستا می‌باشد که قدمت آن را به دوره پیش از اسلام می‌رساند.

با سیاست‌های سیاسی، اجتماعی و اقتصادی حکام لارستان، این روستا در عصر صفوی توسعه چشمگیری می‌یابد و بنا به شواهد باستان‌شناسی همچون حمام، کاروانسرا و چندین اثر دیگر توسعه روستای بریز در دوره افشاریه و زندیه و قاجاریه ادامه می‌یابد. اما بر اثر زلزله  سهمگین سال ۱۲۸۹ این روستا با خاک یکسان می‌گردد که  تا به امروز پیامدهای این حادثه قابل مشاهده می‌باشد. زلزله سال ۱۲۸۹ بریز دارای پیامدهای اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی و… زیادی بوده که برخی از آنها عبارتند از:

الف- تخریب کامل روستا: همانگونه که گفته شد با اقدامات حکام لار، روستای بریز توسعه فراوانی می یابد و طبق گزارش سیاحان عصر صفوی این روستا حداقل دارای چهارصد باب خانه بوده است. بر اثر این واقعه تمام خانه‌های روستا تخریب می‌شود.

ب- کشته شدن تعدادی از اهالی روستا: از آنجایی که زلزله‌های منطقه­ لارستان قدرت تخریبی بالایی دارند قطعاً دارای تلفات انسانی می‌باشند. با توجه به اینکه زلزله سال ۱۲۸۹ تمام خانه‌های روستای بریز را تخریب نموده می‌بایست تلفات انسانی این حادثه ده‌ها یا صدها نفر بوده باشد.

ج- مهاجرت بخشی از اهالی روستا به روستاها و شهرهای همجوار: با تخریب خانه‌های روستا، بخشی از اهالی بالاجبار به مناطق اطراف مهاجرت می‌نمایند. امروز در شهر حاجی آباد شهرستان داراب طایفه‌ای با فامیلی بریزی زندگی می‌کنند که طبق گفته افراد مسن روستای بریز، اجداد آنها پس از زلزله به حاجی آباد کوچ نموده‌اند.

د- ایجاد روستای جدید: پس از چند سال، چندین خانوار به روستای بریز باز می‌گردند. این عده ابتدا در کاروانسرای بزرگ عباسی ساکن می‌شوند و در دوره پهلوی اول، پس از اینکه قوای ژاندارمری کاروانسرا را تحت تملک خود می‌گیرند، اهالی با کمک یکدیگر  به احتمال فراوان (دهه ۱۳۱۰) با احداث چند خانه گلی زندگانی و حیات و مدنیت را به این روستا و مرکز مهم باز می‌گردانند.

ه: عقب ماندگی روستا: همانطور که گفته شد تا سال ۱۲۸۹ روستای بریز یکی از ایستگاهای مهم تجاری منطقه لارستان بوده و از پیشرفت قابل توجهی در زمینه فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی برخوردار بوده، با وقوع این حادثه و تخریب کامل روستا، شکوه و آوازه گذشته آن نیز به تاریخ می‌پیوندد.

*دانشجوی دکتری تاریخ ایران اسلامی


ارسال نظر

طراحی و توسعه توسط رضوان